لا يتجاوزه و هو قريب من سبعة عشر فرسخا . و ثانيهما الهواء الكثيف المخلوط بالأبخرة و يسمى كرة البخار و عالم النسيم و كرة الليل و النهار اذ هى مهبّ الرياح و القابلة للظلمة و النور ، و الزرقة التى يظن انها لون السماء أنما يتخيّل فيها . و هذا الاعتبار يمكن أن توخذ الطبقات سبعا كالسموات . « 1 » يعنى : عناصر در نزد جمهور بنا بر مشهور - مانند افلاك - نه طبقه‌اند : نخست طبقه زمين خالص است كه محيط بر زمين است . پس از آن طبقه گلين است . پس از آن طبقه زمين آميخته با چيزهاى ديگر كه كانيها و رستنيها و جانوران از آن پديد مىآيند . پس از آن طبقه آب است . پس از آن طبقه هواى مجاور زمين در ربع شمالى ، و مجاور آب در سه ربع ديگر . پس از آن طبقه زمهرير ، كه به سبب مخالطت هوا با ابخره و بالا نرفتن انعكاس اشعه بدانها ، سرد است . - يعنى اشعهء شمس كه به زمين رسيده‌اند شكسته مىشوند و منعكس مىگردند و بسوى بالا روى مىآورند ، لاجرم در سطح زمين زوايائى از انكسار و انعكاس اشعه خورشيد پديد مىآيند ، بدين‌سبب هواى در ميان اين زوايا كه مجاور سطح ارض است گرم مىگردد ، بويژه اگر شمس بر سمت رأس و يا قريب بدان بوده باشد كه مستقيم مىتابد ، چه اگر از سمت رأس دور باشد مايل تابد ، و زواياى پديد آمده در سطح ارض از انكسار و انعكاس اشعه وى بدان حدّت در صورت انكسار به استقامت نمىباشند . شكل 20 نمودى از انعكاس اشعه شمس در سطح ارض و حدوث زواياى انكسار

--> ( 1 ) . ص 18 ، ط اعلى ، چاپ شيخ احمد شيرازى .